Tatlandırıcılar

Tatlandırıcılar Gıda Kodeks Komisyonu tarafından “gıdaya tatlı tadı veren, şeker olmayan madde” olarak tanımlanmaktadır. Yüksek oranda şeker tüketiminin insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerinin ortaya çıkması ile doğal ve yapay tatlandırıcılara olan ilgi giderek artmıştır. Bu olumsuz etkiler, temel enerji kaynaklarından olan glukozun günlük diyet ile dengeli bir şekilde alınmamasından kaynaklanmaktadır.

Yaşam koşulları ve yemek yeme alışkanlıklarının değişmesi ile glukoz-lipid dengesinin korunamaması obezite, kalp damar hastalıkları ve diyabet gibi ciddi sorunlara sebep olmakta ve bu hastalıklar zamanla daha çok yaygınlaşmaktadır. Yapay tatlandırıcılar üzerindeki tartışmalar ve araştırmalar devam ederken, bu maddelerin geçen yıllar boyunca çeşitleri artmış, kullanım oranları yükselmiş ve fazlaca tartışılmalarına rağmen üretimlerine her geçen yıl hız verilmiştir.

Gıdalarda katkı maddesi olarak kullanılan ideal bir tatlandırıcı;

  • Suda kolay çözünmeli ve çözelti halindeyken renksiz ve kokusuz olmalıdır.
  • Ağızda acı ve metalik tat bırakmamalıdır.
  • Ekonomik, fonksiyonel ve ısıya dayanıklı olmalıdır.
  • Şekerin duyusal özelliklerini içermelidir.
  • Tatlılık değeri bazında düşük kalori vermelidir.
  • Toksik, kanserojen, allerjenik olmamalıdır.
  • Vücutta normal bir şekilde metabolize olmalı, değişmeden atılmalıdır.
  • Gıdanın diğer bileşenleri ile uyumlu olmalıdır.

Tatlandırıcılar ile ilgili yasal düzenlemeler;

  • FDA( Food and Drug Administration- Gıda ve İlaç Dairesi),
  • EFSA (European Food Safety Authority- Avrupa Birliği Bilimsel Gıda Komisyonu),
  • JECFA ( Joint Expert Committee on Food Additives-Katkı Maddeleri Üzerinde Çalışan Ortak Uzmanlar Komitesi)
  • Türkiye’de  Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ve Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü

Tatlandırıcıların Sınıflandırılması

Elde edilme yollarına göre;

  • Doğal tatlandırıcılar: Bitkisel olan doğal kaynaklardan elde edilirler.
  • Yapay tatlandırıcılar: Sentezleme yolu ile elde edilirler.

Enerji verme özelliğine göre;

  • Enerji veren tatlandırıcılar: Sükroz, Fruktoz, Sorbitol, Mannitol, Ksilitol
  • Enerji vermeyen tatlandırıcılar: Sakarin, Asesülfam-K, Aspartam

Tatlandırıcılık etkisinin yanı sıra;

  • Hacim verici tatlandırıcılar: Su tutarak hacim verme özelliğine sahiptirler.
  • Yoğun tatlandırıcılar: Çok düşük miktarda kullanıldıklarında bile şiddetli tatlılık oluşturma özelliğine sahiptirler.

Tatlandırıcılar
Yapay Tatlandırıcılar ve Sağlık
Yapay Tatlandırıcılar – Sakarin (E954)
Yapay Tatlandırıcılar – Aspartam (E951)
Yapay Tatlandırıcılar – Asesülfam-K (E950)
Yapay Tatlandırıcılar – Sukraloz (E955)
Yapay Tatlandırıcılar – Siklamat (E952)

About Nurdan Tanrıver

Pazarlama alanına ilgi duyan bir Gıda Mühendisi adayıyım. Hakkımda ayrıntılı bilgi için Ben Kimim bölümüne bakabilirsiniz.

One Response

  1. mrsl 2 Nisan, 2012 at 19:02 #

    Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı>>Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı
    Koruma Kontrol Genel Müdürlüğü>> Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü olarak değişti bildiğin üzere..

Bir Cevap Yazın